แผนที่ นโยบายการศึกษา เว็บเพื่อนบ้าน หาเพื่อน ร้องทุกข์ ติดต่อเรา
 
เข้าสู่ระบบสมาชิก
หน้าแรก ประชาสัมพันธ์ ภาพกิจกรรม VDO ภาพกิจกรรม ดาวน์โหลด ดาวน์โหลด เกี่ยวกับเรา ทำเนียบบุคลากร กระดานถามตอบ
หน้าแรก ประชาสัมพันธ์ ภาพกิจกรรม VDO กิจกรรม ประกันคุณภาพ ดาวน์โหลด เกี่ยวกับเรา ติดต่อเรา เว็บบอร์ด
ผู้อำนวยการ

โรงเรียนชุมชนหนองเรือ(Chumchon-nongrua School)

ดร.เพิ่ม หลวงแก้ว
ผอ.โรงเรียนชุมชนหนองเรือ
สายตรง 043294114
ชื่อผู้ใช้ :
รหัสผ่าน :
สมัครสมาชิก «
ลืมรหัสผ่าน «
ข้อมูลโรงเรียน
หน้าแรก
ประวัติความเป็นมา
แผนที่/แผนผังโรงเรียน
ข้อมูลพื้นฐาน
เอกลักษณ์-อัตลักษณ์
กลยุทธ์การพัฒนาการศึกษา
โครงสร้างการบริหาร
ข้อมูลครู-นักเรียน
วิสัยทัศน์-พันธกิจ
นโยบายการบการศึกษา
งานประกันคุณภาพ
ภาพกิจกรรม
จัดซื้อจัดจ้าง
ดาวน์โหลด
VDO กิจกรรม
หาเพื่อน
เกี่ยวกับเรา
ติดต่อเรา
ทำเนียบบุคลากร
คณะผู้บริหาร
กลุ่มบริหารงานวิชาการ
กลุ่มบริหารงานงบประมาณ
กลุ่มบริหารงานบุคคล
กลุ่มบริหารงานทั่วไป
กลุ่มบริหารงานอาคารสถานที่
กลุ่มบริหารงานสัมพันธ์ชุมชน
กลุ่มบริหารงานกิจการนักเรียน
คณะกรรมการสถานศึกษา
คณะกรรมการสมาคมศิษย์เก่า
ผู้ดูแลระบบ
ผลงานครู/นักเรียน
ผลงานครู/อาจารย์
ผลงานนักเรียน
ลิ้งภายนอก
สพฐ.
สมศ.
รวมเว็บไซต์เขตพื้นที่
กระทรวงศึกษาธิการ
สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ
สำนักงานรัฐมนตรี
การประปาส่วนภูมิภาค
ลิ้งหน่วยงานราชการ










 
หมวด » แหล่งเรียนรู้

แหล่งเรียนรู้ พระธาตุขามแก่น  


 

พระธาตุขามแก่น ตั้งอยู่ที่วัดเจติยภูมิ บ้านขาม หมู่ที่ 1 ตำบลบ้านขาม อำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น เป็นปูชนียสถานของจังหวัดขอนแก่น บ้านขามเคยเป็นเมืองมาตั้งแต่สมัยโบราณ เป็นเวลาประมาณ 2000 ปี ตั้งแต่ พ.ศ 500 ต่อมาเจ้าเมืองสุวรรณภูมิ ชื่อ เพี้ยเมืองแพน (ปัจจุบันคือ จังหวัดร้อยเอ็ด) ได้มาตั้งเมืองขามแก่นที่ บ้านขาม พุทธศตวรรษที่ 5 พระยาหลังเขียว หรือโมริย กษัตริย์เจ้าเมืองโมรีย์ (เมืองโมรีย์อยู่ในอาณาเขตของประเทศกัมพูชา) สร้างพระธาตุขามแก่น ตั้งอยู่ในวัดเจติยภูมิ ตำบลบ้านขาม ตำนานพระธาตุขามแก่นพระธาตูขามแก่น มีหลายตำนานเล่าขานกันหลาย ดังนี้ตำนานที่หนี่งนับแต่การเสด็จดับขันธ์ปรินิพพานขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 เมื่อถวายพระเพลิงเสร็จ แล้ว พระบรมสารีริกธาตุได้ถูกนำไปประดิษฐานไว้ในที่ต่าง ๆ คือ พระสารีริกธาตุกระโยงหัว (กระโหลกศีรษะ) ฆะฏิการพรหมนำไปไว้บนเทวโลก, พระธาตุเขี้ยวหมากแง (พระเขี้ยวแก้ว) พระอินทร์นำไปไว้บนสวรรค์ชั้นดาวดึงษ์,พระธาตุกระดูกด้ามมีด (พระรากขวัญ ) พระยานาคนำไปไว้เมืองบาดาลครั้งต่อมาโมริยกษัตริย์เจ้านครโมรีย์ (อยู่ในประเทศกัมพูชาปัจจุบัน) ทราบข่าวภายหลังเพราะอยู่ห่างไกลและเดินทางช้า จึงได้แต่พระอังคารธาตุ (ฝุ่น) แล้วนำไปไว้ที่นครของตน ประมาณพุทธศักราชล่วงมาได้ 3 ปี พระมหากัสสปะเถระเจ้า พร้อมด้วยพระอรหันต์ 500 องค์ นำเอาพระอุรังคธาตุ (กระดูกส่วนอก) ไปประดิษฐานไว้ภูกำพร้า (พระธาตุพนมในปัจจุบัน) พระยาหลังเขียว โมริยกษัตริย์ และพระอรหันต์ยอดแก้ว, พระอรหันต์รังษี, พระอรหันต์คันที และไม่ปรากฏชื่ออีก 6 องค์ จึงเดินทางพร้อมอัญเชิญเอาพระอังคารธาตุเพื่อไปบรรจุไว้ในพระธาตุพนมด้วย ระหว่างทางได้มาถึงพื้นที่แห่งหนึ่ง (ที่ตั้งของพระธาตุขามแก่นในปัจจุบัน) มีพื้นที่พื้นที่ดอน ราบเรียบ มีห้วยสามแยก น้ำไหลผ่านรอบดอน และมีต้นมะขามใหญ่ที่ตายแล้วเหลือแต่แก่นอยู่ต้นหนึ่งขณะนั้นเป็นเวลาพลบค่ำพอดี ประกอบกับพื้นที่มีความเหมาะสมจึงได้พักแรมที่นี่ และนำเอาพระอังคารธาตุไปวางพักไว้บนแก่นของต้นมะขามที่ตายแล้วดังกล่าว พอรุ่งเช้าทั้งคณะก็เดินทางมุ่งหน้าสู่สถานที่ก่อสร้างพระธาตุพนมต่อไปพอไปถึงปรากฏว่าพระธาตุพนมได้สร้างเสร็จแล้ว ไม่สามารถนำพระอังคารธาตุบรรจุลงไปได้อีก จึงจำต้องนำเอาพระอังคารธาตุนั้นกลับตามเส้นทางเดิม โดยตั้งใจว่าจะนำกลับไปไว้ที่นครของตนตามเดิม เมื่อมาถึงดอนมะขามซึ่งเคยเป็นที่พักแรม ครั้งก่อน ได้เห็นต้นมะขามใหญ่ที่ล้มตายเหลือแต่แก่นนั้นกลับผลิตดอก ออกผล แตกกิ่งก้านสาขามีใบเขียวชะอุ่มแลดูงามตายิ่งนัก จะเป็นด้วยเทพเจ้าแสร้งนิมิต หรือด้วยอำนาจอภินิหารของพระอังคารธาตุก็มิอาจรู้ได้ เห็นเป็นอัศจรรย์เช่นนั้นจึง พร้อมกันก่อสร้างพระธาตุครอบต้นมะขาม และบรรจุพระอังคารธาตุของพระเจ้าไว้ภายในด้วย โดยมีรูปลักษณะดังที่เราเห็น อยู่ในปัจจุบันนี้ จึง เรียกชื่อพระธาตุนี้ว่า "พระธาตุขามแก่น"หลังจาการก่อสร้างพระธาตุเสร็จแล้ว พระยาหลังเขียวพร้อมด้วยบริวารได้สร้างบ้านแปลงเมืองอยู่ตรงนี้ และได้สร้างวัดให้เป็นที่พำนักของพระอรหันต์ทั้ง 9 องค์ ซึ่งมีวิหาร และพัทธสีมาเคียงคู่กับองค์พระธาตุสืบมา ครั้นกาลล้วงมาพระอรหันต์ทั้ง 9 องค์ก็ได้ดับขันธ์ปรินิพพาน ชาวเมืองนำเอาอัฐิธาตุของท่านบรรจุไว้ในพระธาตุองค์เล็ก ซึ่งอยู่ด้านทิศตะวันออกของ อุโบสถในเวลานี้ ต่อมาประชาชนจึงเรียกพระธาตุองค์ใหญ่ว่า ครูบาทั้งเก้าเจ้ามหาธาตุ ส่วนพระธาตุองค์เล็กเรียกว่า ครูบาทั้งแปดตำนานที่สองมีเรื่องราวคล้ายตำนานที่หนึ่ง แต่กล่าวว่าพระอรหันต์ที่อัญเชิญพระอังคารธาตุนั้น มีเพียง 2 องค์เท่านั้นตำนานที่สามแต่เดิม ณ ที่นี้เป็นที่รกร้างว่างเปล่า ต่อมาเมื่อเริ่มมีชาวบ้านเข้ามาหักล้างถางพง จับจองที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัยนั้น ชาวบ้านพบว่ามีตอมะขามที่ตายแล้วเหลือแต่แก่นอยู่ต้นหนึ่ง แต่ต่อมาปรากฏว่าแก่นมะขามนั้นกลับมีการแตกใบ ผลิดอก ดูแปลกประหลาด และพบว่าหากมีใครที่ไปทำการอะไรที่เป็นการดูหมิ่นหรือลบหลู่ตอมะขามนั้น คนผู้นั้นก็จะมีอันเป็นไป ชาวบ้านจึงเกิดความเคารพบูชา และร่วมกันสร้างเจดีย์ครอบตอมะขามนั้นไว้ พร้อมกับบรรจุพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า 9 ประการ ไว้ในนั้นด้วย จึงเรียกเจดีย์ที่สร้างนั้นว่า พระเจ้าเก้าพระองค์ หรือ เจดีย์บ้านขาม ต่อมาจึงเป็นพระธาตุขามแก่น
ประเพณีงานฉลองและนมัสการพระธาตุขามแก่น ในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 การสักการะ ใช้ธูป เทียน ดอกไม้ ขันแปดเก้า ในวันขึ้น 15 ค่ำ ของทุกเดือน พระธาตุขามแก่น พระธาตุขามแก่นเป็นปูชนียสถานสำคัญคู่เมืองขอนแก่นและเป็นที่เคารพสักการะของชาวจังหวัดขอนแก่น ตั้งอยู่ในบริเวณวัดเจติภูมิ บ้านขาม หมู่ที่ 7 ตำบลบ้านขาม อำเภอน้ำพอง อยู่ห่างจากจังหวัดขอนแก่นประมาณ 30 กิโลเมตร เดินทางไปตามถนนสายขอนแก่น -กาฬสินธุ์ เลี้ยวซ้ายที่หลักกิโลเมตรที่ 12 บ้านโคกสี เป็นถนนราดยางตลอด มีป้ายบอกทางไปพระธาตุ ขามแก่นเป็นระยะๆ จนถึงองค์พระธาตุ พระธาตุขามแก่นมีลักษณะเป็นเจดีย์ฐานสามเหลี่ยมทรงอีสาน องค์พระธาตุสูง 19 เมตรฐานด้านทิศตะวันออกและตะวันตกกว้าง 10.90 เมตรเท่ากัน รอบองค์พระธาตุมีกำแพงแก้วล้อมรอบ ทั้ง 4 ด้าน สูง 1.20 เมตร กำแพงแก้วห่างจากองค์พระธาตุโดยเฉลี่ย 2.30 เมตร ทุกด้านมีประตูเข้าออก ด้านทิศเหนือ 2 ช่อง และทิศใต้ 2 ช่อง กว้างช่องละ 1 เมตร ตำนานพระธาตุขามแก่น ประมาณ พ.ศ. 3 พระมหากัสสปได้นำเอาพระอุรังคธาตุของพระ พุทธเจ้ามาประดิษฐานที่ภูกำพร้าและได้สร้างองค์พระธาตุพนมขึ้น พระยาหลังเขียวโมรียกษตริย์ทราบ ข่าวดังนั้น เกิดศรัทธาใคร่นำพระอังคารมาบรรจุไว้ด้วยกัน จึงได้เดินทางมาพร้อมกับข้าราชบริพาร และพระอรหันต์ทั้ง 9 องค์ในระหว่างเดินทางได้ผ่านดอนมะขามแห่งหนึ่งเป็นเวลาค่ำพอดี จึงได้พา กันพักแรมในสถานที่นี้ ในบริเวณที่พักมีต้นมะขามตายต้นใหญ่ต้นหนึ่ง มีแต่แก่นข้างใน จึงได้เอาพระ อังคารเก็บไว้ในต้นมะขามต้นนี้ ครั้งเมื่อเดินทางต่อไปยังภูกำพร้า ปรากฏว่าองค์พระธาตุพนมสร้างเสร็จไปเรียบร้อยแล้ว จึงต้องเดินทางกลับถิ่นเดิม เมื่อเดินทางมาถึงดอนมะขามบริเวณที่พักที่เดิมก็พบว่าต้นมะขามที่ตายเหลือแต่แก่นต้นนั้น กลับยืนต้นแตกกิ่งก้านสาขา มีใบเขียวชะอุ่ม และดูงามตาเป็นอัศจรรย์ พระยาหลังเขียวและพระอรหันต์ทั้ง 9 องค์ จึงตกลงใจสร้างพระธาตุครอบต้นมะขาม โดยบรรจุพระอังคารของพระพุทธเจ้าพร้อมด้วยแก้วแหวนเงินทอง โดยทำเป็นพระพุทธรูปแทนพระองค์เข้าบรรจุไว้ในองค์พระธาตุ และก่อสร้างบ้านเรือน ณ บริเวณใกล้ๆพระธาตุส่วนพระอรหันต์ทั้ง 9 องค์ ก็ได้จัดสร้างวัดเคียงคู่พระธาตุ เมื่อพระอรหันต์ทั้ง 9 องค์ได้ดับขันธ์ปรินิพพาน ประชาชนได้นำพระธาตุของพระอรหันต์บรรจุไว้ในพระธาตุองค์เล็กซึ่งอยู่ใกล้พระธาตุขามแก่นเรียกว่าครูบาทั้งเก้า เจ้ามหาธาตุ มาจนทุกวันนี้ทุกวันเพ็ญ เดือน 6 จะมีงานฉลององค์พระธาตุขามแก่นเป็นงานประจำปี

อ้างอิง

  • หนังสือประวัติพระธาตุขามแก่น. วัดเจติยภูมิ
  • สุพจน์ ทองเนื้อขาว. (2541). ความเชื่อเกี่ยวกับพระธาตุขามแก่น ตำบลบ้านขาม อำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น. วิทยานิพนธ์ (ศศ.ม.). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
 
TAG :
เขียนเมื่อ 1 กันยายน 2557 09:59:38 เข้าชม : 26649 ครั้ง แจ้งลบ
แสดงความคิดเห็นด้วย Facebook
เรื่องที่เกี่ยวข้อง
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทยายเหงา  
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทยายเหงา
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทยายเหงา
เข้าชม 19047 ครั้ง
แหล่งเรียนรู้ วนอุทยานป่าสนหนองคู  
แหล่งเรียนรู้ วนอุทยานป่าสนหนองคู
แหล่งเรียนรู้ วนอุทยานป่าสนหนองคู
เข้าชม 16863 ครั้ง
แหล่งเรียนรู้ เจ้าพ่อแสนเมือง  
แหล่งเรียนรู้ เจ้าพ่อแสนเมือง
แหล่งเรียนรู้ เจ้าพ่อแสนเมือง
เข้าชม 24087 ครั้ง
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทบ้านไพล  
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทบ้านไพล
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทบ้านไพล
เข้าชม 19320 ครั้ง
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทหินบ้านพลวง  
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทหินบ้านพลวง
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทหินบ้านพลวง
เข้าชม 17388 ครั้ง
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทตะเปียงเตีย  
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทตะเปียงเตีย
แหล่งเรียนรู้ ปราสาทตะเปียงเตีย
เข้าชม 19593 ครั้ง
แหล่งเรียนรู้ พระธาตุขามแก่น  
แหล่งเรียนรู้ พระธาตุขามแก่น
แหล่งเรียนรู้ พระธาตุขามแก่น
เข้าชม 26670 ครั้ง
โรงเรียนชุมชนหนองเรือ(Chumchon-nongrua School)
ที่อยู่ 402 หมู่ 13 ถ.มะลิวัลย์ ต.หนองเรือ อ.หนองเรือ จ.ขอนแก่น ไปรษณีย์ 40210
โทร : 043294114   Fax : 043294114     E-mail : cpnr.net@gmail.com
Copyright 2012 © โรงเรียนชุมชนหนองเรือ(Chumchon-nongrua School)
ccnr.ac.th
website hit counter